Architectuur van de schande

Anthony Suau, fotograaf voor Time magazine, legt in een reportage de vooruitgang vast van de bouw van de afsluiting tussen Mexico en de VS.

De grenzen van Europa

Mo* magazine heeft het in haar nummer van april 2008 over de manier waarop Europa haar buitengrenzen controleert. Tine Danckaers analyseert de meest recente ontwikkelingen, waarbij Frontex een vooraanstaande rol speelt. Frontex is een gemeenschappelijke EU-instelling die in 2004 werd opgericht om toezicht te houden op de bewaking van de buitengrenzen.

Dit jaar zet Europa extra in op de controle van zijn buitengrenzen. Op de tafel liggen ondermeer plannen voor de oprichting van een pan-Europese grenswacht en de lancering van een gecentraliseerde Europese gegevensbank. Die databank moet netjes bijhouden wie er allemaal Europa binnen- en uitgaat. Niet-Europeanen die de Schengenzone willen betreden, zullen biometrische gegevens (zoals vingerafdrukken en irisscans) moeten achterlaten.

Binnen hetzelfde kader wil de Europese Commissie zwaar investeren in nieuwe technologieën. Intelligente satellieten, onbemande vliegtuigjes en warmteradars moeten de controle in afgelegen gebieden garanderen en de Schengenzone afschermen tegen een instroom van illegalen. Bovenal wil Europa ook dat Frontex meer gewicht in de schaal gaat leggen en een uitbreiding van zijn bevoegdheden krijgt.

Vluchtelingenorganisaties vrezen dat de patrouilles onder de vleugels van Frontex te weinig rekening houden met het recht van vluchtelingen om asiel aan te vragen. Ze gaan er bovendien van uit dat het aantal doden rond de Canarische eilanden stijgt door de Frontex-activiteiten. Wat dat concreet betekent, kunnen we lezen in een artikel op globalinfo. Onder de titel Frontex zorgt voor duizenden doden zien we daar wat de gevolgen van het Europese grenzenbeleid zijn.

Je vingerafdrukken krijg je niet terug.

De Iraakse schrijver Rodhan Al Galidi wilde naar Canada of Australië emigreren. Maar hij kwam niet verder dan Schiphol. Hij vertelt hoe hij er behandeld werd. 

Daar stond ik dan in de transithal, 9 februari 1998. Ze vroegen mij: “Waar is je paspoort?” Ik antwoordde naar waarheid dat ik het verscheurd had en in de wc gegooid. Dan ga je het halen, zegden ze. Ik zei: “Meneer, ik ben uit Irak gevlucht omdat ik geen bloed aan mijn handen wilde, maar ik wil ook geen stront aan mijn handen. Ze klonken mij in de boeien en gooiden me in een ijskoude cel. Urenlang heb ik daar liggen rillen – ik kwam uit een tropisch land, had alleen maar een t-shirt aan – tot ik schreeuwde: “Ik ga het halen!” Dat vonden ze wel grappig. In Nederland worden asielzoekers echt als beesten behandeld.

Er zat niets anders op dan in Nederland asiel aan te vragen. Ze namen mijn vingerafdrukken. Vanaf dat moment mag je niets meer. Je mag niet werken en je mag niet reizen. Je mag ook niet meer in een ander land asiel aanvragen. Je kunt desnoods je vingers wel afhakken, maar je vingerafdrukken krijg je niet meer terug.

Newspeak anno 2007

Dit moet ons toch nog even van het hart. Een tijdje geleden wist minister van binnenlandse zaken Patrick Dewael ons te vergasten op een mooi staaltje hedendaagse newspeak. De UDEP (Union de la Défense des sans-papiers) had een Ecuadoraans kind-zonder-papieren een pamflet aan de regeringsonderhandelaars laten overhandigen.  Not done, volgens Dewael. Zoiets is “mens- en kindonterend”.

Begrijp het niet verkeerd: De Wael had het niet over kinderen die in de gesloten asielcentra achter slot en grendel gezet worden. Neen, zoiets is niet “mens- en kindonterend”. Hij had het over (zogenaamd “illegale”) kinderen die de regeringspartijen erop wijzen hoe amoreel het belgisch asielbeleid is. Begrijpe wie kan: kinderen die actie voeren zijn ”mens- en kindonterend”, kinderen die opgesloten worden zijn de normale gang van zaken. Zoiets noemen wij  niet zomaar een kromme redenering of de wereld op zijn kop. Het is een glashelder staaltje van orwelliaanse newspeak, zoals we ze in het asieldebat wel meer te horen krijgen, maar waar nauwelijks iemand over lijkt te struikelen.

Neen, dan liever de woorden van een teder anarchist als Elvis Peeters die verschenen zijn op de opiniepagina van De Morgen. Hij stelt in zijn tekst de vraag hoe ver we willen gaan in het opofferen van onze menselijkheid om asielzoekers tegen te houden of weer van onze bodem te verwijderen. En of we de keuze willen maken voor mensen, gezinnen, kinderen die hier wonen, school lopen, vrienden en vriendinnen hebben of trouwplannen hebben? Of kiezen we liever voor een ontbrekend vodje papier? Peeters bewijst in elk geval dat je je ook op een integere manier in het ‘asieldebat’ kan mengen. Zonder te vervallen in gemeenplaatsen of, erger nog, in newspeak à la Dewael.